DİVRİĞİ YERALTI DEMİR MADENLERİNDE ÜRETİM DEVAM ETMELİDİR

DİVRİĞİ YERALTI DEMİR MADENLERİNDE ÜRETİM DEVAM ETMELİDİR

Divriği’de bulunan ve OYAK Grubuna bağlı ERMADEN tarafından Özelleştirme İdaresinden devralınarak işletilen demir madenlerinde, ekonomik gerekçeler ileri sürülerek yeraltı üretimi durdurulmuştur. Bu karar doğrultusunda alt yüklenici firma ile yapılan sözleşme feshedilmiş, 220 maden emekçisi kış ortasında işten çıkarılarak ciddi bir sosyal ve ekonomik mağduriyetle karşı karşıya bırakılmıştır. Yeraltı üretiminin durdurulmasına gerekçe olarak, üretim maliyetlerinin ithal demir cevheri fiyatlarının üzerinde olduğu belirtilmiştir.

Türkiye demir-çelik sektörünün hammadde ihtiyacının yaklaşık %40’ı yerli kaynaklardan, %60’ı ise ithalat yoluyla karşılanmaktadır. Yeraltı üretiminin sonlandırılması, bu dışa bağımlılığı daha da artıracak; başta Divriği olmak üzere birçok yeraltı maden işletmesinin faaliyetlerini durdurmasına, istihdamın daralmasına ve madencilikle varlığını sürdüren yerleşim yerlerinde göçün hızlanmasına yol açacaktır. Uzun vadede bu durum, sadece madencilik sektörünü değil, demir-çelik sanayisinin tedarik güvenliğini ve cari açığı da olumsuz etkileyecektir.

Madencilik sektörü, kısa vadeli piyasa dalgalanmalarına göre değil; uzun vadeli planlama, kamu politikaları ve stratejik hedefler doğrultusunda yönetilmesi gereken bir alandır. Yeraltı madenciliği, yüksek sermaye gereksinimi, teknik uzmanlık, iş güvenliği altyapısı ve kurumsal hafıza gerektiren bir faaliyettir. Bu nedenle, diğer sanayi dallarında olduğu gibi kolayca kapatılıp yeniden açılabilecek bir sektör değildir. İstihdam yaratma kapasitesi ve bölgesel kalkınmaya katkısı dikkate alındığında, kamusal koruma ve destek mekanizmalarıyla sürdürülmesi zorunludur.

Nitekim Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından hazırlanarak 2025 yılında yayımlanan Türkiye Kritik ve Stratejik Madenler Raporu’nda demir cevheri, ülke sanayisi açısından kritik ve stratejik hammaddeler arasında açıkça tanımlanmıştır. Buna rağmen, Ticaret Bakanlığı tarafından demir cevheri ithalatına yönelik yerli üretimi koruyucu herhangi bir düzenlemenin yapılmamış olması, yerli madencilik faaliyetlerini rekabet gücünden yoksun bırakmaktadır.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından kritik ve stratejik olarak tanımlanan tüm madenler için; ithalat politikaları, gümrük düzenlemeleri ve ticaret mekanizmaları yerli üretimi destekleyecek şekilde yeniden yapılandırılmalıdır. Aksi halde Divriği, geçmişte Ergani’de yaşandığı gibi küçülecek; madencilik kültürü yok olacak, istihdam azalacak ve kırdan kente göç hızlanacaktır.

Bu sorunların çözümü için başta OYAK Grubu olmak üzere Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Ticaret Bakanlığını, yeraltı demir madenciliğinin sürdürülmesini sağlayacak kamusal, teknik ve ekonomik önlemleri ivedilikle hayata geçirmeye davet ediyoruz.

TMMOB Maden Mühendisleri Odası
Yönetim Kurulu
25 Ocak 2026, Ankara