19 EYLÜL’ÜN MİRASINI BÜYÜTÜYORUZ: EMEĞİMİZE, MESLEĞİMİZE, ÜLKEMİZE SAHİP ÇIKIYORUZ!
19 EYLÜL’ÜN MİRASINI BÜYÜTÜYORUZ: EMEĞİMİZE, MESLEĞİMİZE, ÜLKEMİZE SAHİP ÇIKIYORUZ!
Ülkemizdeki mühendis, mimar ve şehir plancılarının mesleki ve demokratik mücadelesinin en görkemli dışavurumlarından biri olarak tarihe geçen 19 Eylül 1979 İş Bırakma Eylemi’nin 47. yılında, 19 Eylül TMMOB Mühendis, Mimar ve Şehir Plancıları Dayanışma Günü’nü selamlıyoruz.
47 yıl önce TMMOB’nin çağrısıyla gerçekleştirilen iş bırakma eyleminde; maden ocaklarından enerji santrallerine, fabrikalardan şantiyelere, kamu kurumlarından limanlara kadar pek çok iş yerinde üretim durdurulmuş, mühendis, mimar ve şehir plancılarının örgütlü gücü ülkenin dört bir yanında görünür hale gelmiştir.
19 Eylül İş Bırakma Eylemi, mesleki haklarımız ile halkımızın ortak çıkarları arasındaki ayrılmaz bağı ortaya koyan ve mühendis, mimar ve şehir plancılarının emek mücadelesindeki yerini tarihe yazan önemli bir dönüm noktasıdır.
47 YIL SONRA SORUNLARIMIZ SÜRÜYOR, MÜCADELEMİZ BÜYÜYOR
Aradan geçen 47 yıla rağmen mühendis, mimar ve şehir plancılarının yaşadığı temel sorunların önemli bir bölümü bugün daha da ağırlaşmıştır. Derinleşen ekonomik kriz, yüksek hayat pahalılığı, düşük ücretler, işsizlik ve güvencesizlik meslektaşlarımızın yaşam koşullarını zorlaştırmaktadır.
Üretimden, sanayileşmeden, kamusal planlamadan ve toplum yararından uzaklaşan politikalar; meslek alanlarımızı daraltırken emeğimizi de değersizleştirmektedir. Kamusal yatırımların geriletilmesi, özelleştirme ve taşeronlaştırma uygulamaları ile planlama ve denetim süreçlerinin piyasa ihtiyaçlarına göre şekillendirilmesi, hem meslektaşlarımızın çalışma koşullarını hem de toplumun nitelikli ve güvenli kamu hizmetlerine erişimini olumsuz etkilemektedir.
Ülkemizin sorunları ile mühendis, mimar ve şehir plancılarının sorunları birbirinden ayrı değildir. Meslektaşlarımızın işsizliği üretim kapasitesinin gerilemesiyle, kamudaki teknik personel yetersizliği kamusal hizmetlerin zayıflamasıyla, mesleki denetimin tasfiyesi halkın can ve mal güvenliğinin tehlikeye atılmasıyla, bilimsel şehir plancılığı bilgisinin dışlanması ise kentlerin rant politikalarına teslim edilmesiyle doğrudan ilişkilidir.
Mühendislik, mimarlık ve şehir plancılığı birer kamusal hizmettir. Mesleklerimizin temelinde toplumun sağlıklı, güvenli ve nitelikli bir çevrede yaşama hakkı vardır. Bilimsel ve teknik bilgi kamu yararından koparıldığında bunun bedelini yalnızca meslektaşlarımız değil, bütün toplum ödemektedir.
Kamuda çalışan mühendis, mimar ve şehir plancıları düşük ücretler, özlük haklarındaki kayıplar, liyakatsiz atamalar, ağırlaşan iş yükü ve güvencesiz istihdam biçimleriyle karşı karşıyadır. Teknik personel kadrolarının azaltılması çalışanların sorumluluğunu artırırken kamu kurumlarının planlama, uygulama ve denetleme kapasitesini zayıflatmaktadır. Kamusal hizmetlerin güçlendirilmesi için yeterli sayıda mühendis, mimar ve şehir plancısının güvenceli kadrolarla istihdam edilmesi zorunludur.
Özel sektörde çalışan meslektaşlarımız ise düşük ücret, uzun çalışma süreleri, iş güvencesinden yoksunluk, kayıt dışı istihdam, yanlış meslek kodları, mobbing ve sağlıksız çalışma koşulları altında mesleklerini sürdürmeye çalışmaktadır. TMMOB ile SGK arasında imzalanan Asgari Ücret İşbirliği Protokolü’nün SGK tarafından tek taraflı olarak feshedilmesi, ücretlerin denetlenmesine yönelik önemli bir mekanizmayı ortadan kaldırmıştır.
Genç mühendis, mimar ve şehir plancıları meslek yaşamına işsizlik ve gelecek kaygısıyla başlamaktadır. Plansız biçimde artırılan kontenjanlar, istihdam politikalarıyla ilişkilendirilmeyen yükseköğretim sistemi ve kamusal istihdamın daraltılması diplomalı işsizliği büyütmektedir. Genç meslektaşlarımız ücretsiz veya düşük ücretli stajlara, güvencesiz çalışma biçimlerine ve meslek dışı işlere mahkûm edilmektedir.
Yıllarını ülkenin kalkınmasına, üretimine, kentlerine ve kamusal hizmetlerine veren emekli mühendis, mimar ve şehir plancıları da ağırlaşan yaşam koşulları altında yoksullaşmaktadır. Çalışırken alınan ücretlerin ve özlük haklarının emekliliğe yeterince yansımaması yaşam standartlarını düşürmektedir.
Meslek alanlarımızdaki sorunlara ülkemizin demokrasi ve hukuk alanındaki sorunları da eşlik etmektedir. Hukukun üstünlüğünün aşındığı, ifade ve örgütlenme özgürlüğünün sınırlandığı bir ortamda meslek örgütlerinin bilimden, teknikten ve kamu yararından yana söz söyleme olanakları da daraltılmaktadır.
TMMOB’ye ve bağlı Odalarımıza yönelik yetki kısıtlamaları, toplumun kamusal ve bağımsız denetim hakkını da etkilemektedir. Meslek Odalarının kamusal denetimdeki rolünün zayıflatılması; plansızlık, denetimsizlik ve rant odaklı uygulamalar açısından ciddi sonuçlar doğurmaktadır.
HEP BERABER MÜCADELE EDELİM
Sorunlarımızın çözümü ülkemizin ekonomik, toplumsal ve siyasal koşullarından bağımsız değildir. Emeğimizin, mesleğimizin ve geleceğimizin değersizleştirilmesine karşı haklarımızı; örgütlenerek, yan yana gelerek ve birlikte mücadele ederek savunabiliriz.
Mühendis, mimar ve şehir plancılarının mesleki hak ve çıkarlarını korumak, aynı zamanda toplumun geleceğini korumaktır. Mesleğimize ve meslektaşlarımıza sahip çıkarken güvenli kentlere, sağlıklı bir çevreye, nitelikli kamu hizmetlerine, ülkemizin üretim kapasitesine ve halkımızın ortak geleceğine de sahip çıkıyoruz.
TMMOB; mesleğini bilimden, teknikten, üretimden ve toplumdan yana kullanan mücadele geleneğinden geri adım atmayacaktır. Ülkemizin ihtiyacı; özelleştirmelerle kamuyu tasfiye eden, emeği ucuzlatan, bilimi ve planlamayı dışlayan politikalar değil; üretimi ve sanayileşmeyi esas alan, kamusal hizmetleri güçlendiren, emeğin hakkını koruyan, bilimsel ve demokratik bir anlayıştır.
19 Eylül’ün bize bıraktığı en önemli miras örgütlü mücadelenin gücüdür. 47 yıl önce taleplerini iş bırakarak ülkeye duyuran meslektaşlarımızdan aldığımız güçle emeğimize, mesleğimize ve ülkemizin geleceğine sahip çıkmaya devam edeceğiz.
19 Eylül Mühendis, Mimar ve Şehir Plancıları Dayanışma Günümüzü kutluyor; tüm meslektaşlarımızı emeğimiz, haklarımız, mesleğimiz ve ülkemizin geleceği için ortak mücadeleyi büyütmeye çağırıyoruz.
Yaşasın TMMOB Örgütlülüğü!
Yaşasın Mücadelemiz!
Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği
Zonguldak İl Koordinasyon Kurulu
19 EYLÜL 2026 Cumartesi, Zonguldak